Размаӯляем па-беларуску

мова2_cr

Вы паслухайце родную мову: 
Жаўруковаю песняй звініць… 
Колькі фарбаў, адценняў у слове! 
Як пявуча ліецца-гучыць! 

родная1

Государственная символика Республики Беларусь

Как суверенное государство Республика Беларусь имеет свои государственные символы - Государственный флаг, Государственный герб, Государственный гимн.

Государственный флаг Республики Беларусь

флаг

Государственный флаг Республики Беларусь является символом государственного суверенитета Республики Беларусь, представляет собой прямоугольное полотнище, состоящее из двух горизонтально расположенных цветных полос: верхней - красного цвета шириной в 2/3 и нижней - зеленого цвета в 1/3 ширины флага.

Около древка вертикально расположен белорусский национальный орнамент красного цвета на белом поле, составляющий 1/9 длины флага. Отношение ширины флага к его длине - 1:2. Флаг крепится на древке (флагштоке), которое окрашивается в золотистый (охра) цвет.

Государственный флаг постоянно поднят на зданиях органов власти и некоторых государственных учреждений, устанавливается в служебных кабинетах руководителей данных органов (учреждений), в школах, на избирательных участках, вывешивается во время различных торжественных мероприятий.

При одновременном поднятии или установлении Государственного флага Республики Беларусь и флага другого государства Государственный флаг Республики Беларусь должен быть поднят или установлен с правой стороны, а флаг другого государства - с левой, если стать лицом к ним.

Граждане могут вывешивать Государственный флаг как внутри, так и снаружи помещений во время народных, трудовых, семейных праздников и в другие памятные дни. При этом обязательным условием является соблюдение уважения к Государственному флагу как символу государства. Государственный флаг Республики Беларусь, изготовленный в настольном варианте, может быть установлен в помещениях, используемых организациями и гражданами Республики Беларусь.

Более подробно с тем, где может размещаться Государственный флаг, можно ознакомиться в главе 2 Закона Республики Беларусь от 5 июля 2004 г. №301-З"О государственных символах Республики Беларусь"

Государственный герб Республики Беларусь 

159394377_w640_h640_naklejka-gerb-respubliki

Государственный герб Республики Беларусь является символом государственного суверенитета Республики Беларусь. Он представляет собой размещенный в серебряном поле зеленый контур Государственной границы Республики Беларусь, наложенный на золотые лучи восходящего над земным шаром солнца. Вверху поля находится пятиконечная красная звезда. Герб обрамлен венком из золотых колосьев, переплетенных справа цветками клевера, слева - цветками льна. Венок трижды перевит с каждой стороны красно-зеленой лентой, в средней части которой в основании Государственного герба Республики Беларусь в две строки начертаны золотом слова "Рэспубліка Беларусь".

Что изменилось в гербе РБ в 2021 году?

В Беларуси утверждено обновленное изображение государственного герба. На Национальном правовом интернет-портале опубликован закон № 83−3 от 4 января об изменении закона «О государственных символах Республики Беларусь». Он вступил в силу после официального опубликования.

Изменения коснулись:

  1. Звезды на верхушке герба. Звезда стала больше;
  2. Изображения клевера и льна стали объемнее;
  3. Ленты, которые обрамляют цветы, также стали объемнее;
  4. Контур территории государства стал точнее и приобрел золотую заливку - в тон солнечных лучей;
  5. Более правильные и четкие изображения материков. Беларусь теперь в центре изображения;
  6. Линии параллелей и меридианов стали тусклее и тоньше;
  7. Изменена надпись «Республика Беларусь»;
  8. Герб стал более миролюбивым;
  9. Краски стали менее «кислотными».

gerb_2020-02-13_12-20-01

Справа — новое изображение государственного герба

герб

Изображение Государственного герба размещается на зданиях органов власти и ряда государственных учреждений, внутри служебных кабинетов их руководителей, а также на печатях данных органов, на монетах, паспортах граждан Республики Беларусь. В отличие от Государственного флага, Государственный герб имеет более официальное значение, поэтому не предусматривается возможность его свободного использования гражданами. В частности, запрещается его размещение на визитных карточках лиц, не являющихся государственными служащими.

При одновременном размещении Государственного герба Республики Беларусь и герба административно-территориальной единицы либо территориальной единицы Республики Беларусь Государственный герб Республики Беларусь должен располагаться с левой стороны от другого герба, если стать лицом к ним. При одновременном размещении нечетного числа гербов Государственный герб Республики Беларусь должен располагаться в центре, а при размещении четного числа гербов (более двух) - левее центра.
Более подробно с тем, где может размещаться Государственный герб, и имеющимися ограничениями можно ознакомиться в главе 3 Закона Республики Беларусь от 5 июля 2004 г. №301-З"О государственных символах Республики Беларусь"

Государственный гимн Республики Беларусь

гимн

Государственный гимн Республики Беларусь представляет собой музыкально-поэтическое произведение, исполняемое в торжественных случаях, перечень которых закрепляется в законодательстве.

Государственный гимн имеет своих авторов - музыку к нему написал белорусский композитор Н.Ф.Соколовский, а слова - белорусские поэты М.Н.Климкович и В.И.Каризно. 

Текст государственного гимна

Мы, беларусы - мірныя людзі,
Сэрцам адданыя роднай зямлі,
Шчыра сябруем, сілы гартуем
Мы ў працавітай, вольнай сям'і.

Слаўся, зямлі нашай светлае імя,
Слаўся, народаў братэрскі саюз!
Наша любімая маці-Радзіма,
Вечна жыві і квітней, Беларусь!

Разам з братамі мужна вякамі
Мы баранілі родны парог,
У бітвах за волю, бітвах за долю
Свой здабывалі сцяг перамог!

Слаўся, зямлі нашай светлае імя,
Слаўся, народаў братэрскі саюз!
Наша любімая маці-Радзіма,
Вечна жыві і квітней, Беларусь!

Дружба народаў - сіла народаў -
Наш запаветны, сонечны шлях.
Горда ж узвіся ў ясныя высі,
Сцяг пераможны - радасці сцяг!

Слаўся, зямлі нашай светлае імя,
Слаўся, народаў братэрскі саюз!
Наша любімая маці-Радзіма,
Вечна жыві і квітней, Беларусь!

Прослушать Государственный гимн-ссылка

Государственный гимн исполняется в начале и в ряде случаев в окончании важных государственных и общественных событий, в том числе при вступлении Президента Республики Беларусь в должность - после принесения им Присяги.

Граждане могут исполнять (прослушивать) Государственный гимн во время народных, трудовых, семейных праздников и других торжественных мероприятий при обеспечении необходимого уважения к нему.

В качестве знака выражения уважения к Государственному гимну при его официальном исполнении присутствующие слушают его стоя (мужчины - без головных уборов, военнослужащие, иные лица, для которых предусмотрено ношение форменной одежды, - в соответствии с законодательством).

Более подробно с тем, в каких случаях исполняется и может исполняться Государственный гимн, можно ознакомиться в главе 4 Закона Республики Беларусь от 5 июля 2004 г. №301-З"О государственных символах Республики Беларусь"

свернуть

2021 год — Год народного единства

В целях консолидации общества, сплочения белорусского народа на основе идей суверенитета и независимости страны 2021 год в Беларуси объявлен Годом народного единства.

год

УКАЗ ПРЕЗИДЕНТА РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ 1 января 2021 г. № 1 "Об объявлении 2021 года Годом народного единства"

2021 Год народного единства-узнать больше ссылка

МЫсайт "Год народного единства"

свернуть

Пачынаем размаўляць па-беларуску!

Ветлівасць

Ветлівымі словамі дарослыя і дзеці карыстаюцца амаль штодня. Давайце праверым свае веды і пакажам прыклад ветлівых паводзін дзецям:

Дзякуем

Сардэчна дзякую! Я ўдзячны (удзячна) Вам! Дзякуй за дапамогу! Дзякуй за ўсё!

Просім прабачэння

Прабачце, калі ласка! Я прашу прабачэння! Вельмі шкадую, што нарабіў Вам клопату. Не сярдуйце, так атрымалася. Даруйце, мне вельмі непрыемна.

Радуемся

Вельмі добра! Цудоўна! Выдатна! Вось здорава! Якое шчасце! Вось гэта навіна! Мне вельмі прыемна! Я задаволены (задаволена)! Вы мяне ўзрадавалі! Мне гэта даспадобы! Гэта самая шчаслівая хвіліна ў маім жыцці! Я вельмі рады (рада)!

Жадаем

Жадаю шчасця! Каб Вы здаровы былі і радаваліся! Хай Вас Бог беражэ! Хай Вам шчасціць! Хай будуць здаровы Вашы родныя! Расці дужы (дужая) ды вялікі (вялікая)! Хай здзейсняцца ўсе спадзяванні! Бывайце здаровы, жывіце багата! Добрай дарогі! Хай усё будзе добра! Хай Вам лёс не здрадзіць!

Імёны

Для бацькоў імя сына ці дачкі — самае пяшчотнае і мілагучнае. Кожнае дзіця любіць, каб да яго звярталіся неяк асабліва. Камусьці падабаюцца памяншальныя ласкавыя формы імя, камусьці — толькі поўныя. Дзецям будзе цікава на некалькі хвілін акунуцца ў мінулае нашай краіны і даведацца, якія імёны існавалі раней на Беларусі.

Як пачаць размаўляць па-беларуску? Простыя парады:

  1. Пазбаўцеся страхаў

Беларусы, якія не вырашаюцца перайсці на беларускую, часцей за ўсё маюць 1001 прычыну для гэтага. Вось некаторыя з іх:

А. Я кепска размаўляю па-беларуску, таму лепш не псаваць сваімі памылкамі гэтую цудоўную мову. – Ніводная нацыя ў свеце не размаўляе на літаратурнай мове! Нават беларускія пісьменнікі кожны мае “свой варыянт” мовы, з дамешкамі і рэгіянальнымі асаблівасцямі.

Б. Я з дзяцінства размаўляю па-расейску, мая сям’я расейскамоўная. – Уявіце, што з такімі перакананнямі вам давялося б пераехаць жыць у Францыю ці Амерыку. Таксама б працягвалі?

В. Гэта мёртвая мова, ніхто ў горадзе на ёй не гаворыць. – Вы маеце шанс стаць першым! І прыкладам для іншых гараджанаў – калі яны не пачнуць тут жа размаўляць, то прынамсі задумаюцца.

  1. Папаўняйце свой слоўнікавы запас

Пачніце з пасіўных спосабаў: чытайце кнігі, глядзіце агучаныя па-беларуску фільмы, слухайце беларускамоўную музыку, чытайце беларускамоўныя сайты і газеты, усталюйце на кампутары праграмы з беларускім інтэрфейсам. На сайтах, дзе гэта дасяжна, пераключайцеся на беларускую мову. Тое самае – з банкаматамі, інфакіёскамі і г.д.

  1. Пішыце па-беларуску

Калі вам складана пачаць размаўляць – пачніце з пісьмовай мовы. Мэйлы, эсэмэскі, паведамленні ў інтэрнэце, допісы ў сацсетках. Пры гэтым вы маеце час абдумаць напісанае, зазірнуць у слоўнік (slounik.org). Вашыя знаёмыя пачнуць звыкацца да вас беларускамоўнага, а вы знойдзеце новых беларускамоўных знаёмых.

  1. Звяртайцеся па-беларуску да незнаёмцаў

Псіхалагічны бар’ер прасцей за ўсё пераадолець з незнаёмымі людзьмі, якіх вы бачыце першы і апошні раз: прадавачка ў краме, кіроўца маршруткі, мінак на вуліцы. Гэта прасцей, чым адразу пачаць размаўляць па-беларуску з бацькамі ці сябрамі, з якімі ўсё жыццё вы гутарылі па-расейску.

  1. Наведвайце беларускія імпрэзы

Чуць жывую мову – вельмі важна, каб хутчэй авалодаць ёй самому. Да таго ж, на такіх імпрэзах вы можаце здабыць новыя знаёмствы – і пашырыць свой беларускамоўны асяродак. Яшчэ адзін спосаб – вандроўкі з беларускамоўнымі экскурсаводамі і краязнаўцамі.

  1. Пачніце ўжываць мову ў побыце

Спачатку ў сям’і, потым на працы – у звыклых вам асяродках. Будзьце гатовыя тлумачыць зноўку і зноўку людзям прычыны такога пераходу. Прасіце падтрымаць вас у гэтым. Памятайце, што расейскамоўныя беларусы цудоўна вас разумеюць, калі вы звяртаецеся да іх па-беларуску. Старайцеся размаўляць павольна і прыгожа – каб суразмоўцам было яшчэ прасцей разумець вас. Гэта яшчэ болей прыхіне людзей да вас.

  1. Набярыцеся цярпення

Для таго, каб пачаць не толькі размаўляць, але і думаць, сніць сны па-беларуску, вам спатрэбіцца час. Але мэта таго вартая, бо разам з моваю вам адкрыецца ўнікальны беларускі сусвет!

свернуть

"Прыгажосць беларускай мовы"

Уладзімір Караткевіч казаў: «Хто забыў сваіх продкаў – сябе губляе. Хто забыў сваю мову – ўсё згубіў».

Беларуская мова прыгожая і незвычайная. Колькі цудоўных твораў напісана на гэтай мове. Беларускай мовай нельга не захапляцца, бо з дапамогай яе можна перадаць усю прыгажосць навакольнага свету, а таксама і ўнутраны свет чалавека.

На працягу стагоддзяў беларуская мова змянялася, развівалася, ўдасканальвалася. Але як гаварыцца дасканаласці не прыбудоўкі, яшчэ многія пакаленні будуць дапаўняць, развіваць мову. Самае галоўнае-гэта захаваць родную мову, не даць ёй памерці, як адбываецца з іншымі мовамі. Згодна з модным тэндэнцыямі сучасныя людзі пачынаюць выцясняць родную мову, усе больш аддаючы перавагі замежным мовам, або штучна створаным.

Беларуская мова нясе ў сабе культуру і звычаі той краіны, дзе на ёй размаўляюць. Кожны паважаючы сябе чалавек павінен ганарыцца сваёй мовай. 

Задача будучага пакалення захаваць родную мову, не даць ёй знікнуць, калі знікне мова, то неўзабаве спыніць свае існаванне і ўся нацыя. Родная мова не менш каштоўная, чым усякія карысныя выкапні, яе нельга купіць або прадаць, ёй можна толькі ганарыцца і захапляцца.

1-2

 31-

3 4

6- 7 

8-14

 15 16

17 18

 1921 

22 23

24 26 

2927 

 30 28

31

свернуть

Беларускія сайты

21 лютага - Міжнародны дзень роднай мовы

мова2 Cёння у свеце шмат цудоўных моў. Адны з іх вабяць сваёй прыгажосцю і непаўторнасцю, другія – мілагучнасцю. Але ў кожнага чалавека ёсць толькі адна родная мова, якая завецца роднай. Менавіта на гэтай мове ён размаўляе з роднымі, сябрамі, знаёмымі. І вельмі дрэнна, калі чалавек пачынае забывацца на сваю мову, не шануе яе.

     На працягу 9 гадоў кожны народ 21 лютага адзначае Дзень роднай мовы. Першапачаткова з такой ініцыятывай выступіў Бангладэш. Менавіта ў гэтай краіне 21 лютага 1957 года загінулі пяць студэнтаў, якія адстойвалі права навучацца на роднай мове.

     Зараз у нашым рознакаляровым і рознагалосым свеце налічваецца больш за шэсць тысяч моваў. Палова з іх пад пагрозай знікнення. Дзеля захавання моў, якія апынуліся на парозе знікнення, міжнародны фонд UNESCO абвясціў дзень роднай мовы — каб хоць у такі дзень на іх загаварылі, пра іх успомнілі.

     Родная мова шмат не патрабуе. Але калі ўжо назваў яе роднай, калі лічыш яе такой для сябе — павінен жа быць перад ёй хоць нейкі абавязак. Ці хоць часам пра яе думаць. Калі хоць палова з тых сямідзесяці чатырох працэнтаў, якія падчас апошняга перапісу назвалі роднай мовай беларускую, падумае аб яе лёсе — значыць, не ўсё яшчэ страчана. Хоць адзін дзень. Калі будзе яе афіцыйнае міжнароднае свята.

     Калі ты чуеш яе — ці то сучасную літаратурную, ці змешаную "трасянку", або мясцовую дыялектную — ведай, што гэта ўсё яна — наша беларуская мова. Не адварочвайся, а прымі яе, бо яе месца ў тваёй краіне. Нашы бацькі, дзяды і прадзеды нямала зрабілі, каб беларуская мова была прызнаная як роўная сярод іншых моў свету.

      Дык не дай  загінуць ёй, жывой і непаўторнай, “з легендаў і казак” сатканай, “вобразнай, вольнай, пявучай”,  цудоўнай роднай мове.  

мова3

мова

свернуть

Мультфільмы для дзетак на роднай мове

"Як Несцерка харчы прадаваў"

"Як Несцерка скарб знайшоў"

"Як Несцерка на кірмаш збіраўся"

"Піліпка"

"Як служыў жа я ў пана"

"Дзед Барадзед" . Калыханка

"Беларуская калыханка доугі дзень"

свернуть

“Дзіцячы атлас” гарадскі пасёлак Дамачава, бусел Домаш кліча ӯ падарожжа

“Дзіцячы атлас” гарадскі паселак Дамачава змяшчае ілюстрацыі, цікавую інфармацыю пра гісторыю, прыроду, славутасці, інфраструктуру Дамачава. Атлас заахвоціць дзяцей падарожнічаць па роднаму краю.

Мая маленькая радзіма,
Заўсёды сэрцам я з табой,
І ні адно з сусветных дзіваў
Не затуманіць вобраз твой.

1_cr

2_cr

3_cr

4_cr

5_cr_cr

6_cr

7_cr_cr

8_cr_cr

9_cr_cr

10_cr_cr

11_cr_cr

12_cr_cr

13_cr_cr

14_cr_cr

15_cr_cr

16_cr_cr

17_cr_cr

18_cr_cr

19_cr_cr

20_cr_cr

21_cr_cr

22_cr_cr

23_cr_cr

24_cr_cr

25_cr_cr

26_cr_cr

буслик Домаш_crбуслік Домаш

 

Падрыхтавалі: выхавальнікі яслі-сад в.Барысы.

свернуть